Կարող եք իմանալ անձ, գործողություն և առարկա նշանակող բառերը, բայց դեռ չկողմնորոշվել՝ ինչպես դրանք կապել իրար։ Անգլերենի քերականությունը բացատրում է այդ կապերը․ ով է ինչ-որ բան անում, գործողությունը պարբերաբա՞ր է կատարվում, թե՞ հենց հիմա, որ առարկան նկատի ունեք և ինչ եք անում՝ միտք եք արտահայտո՞ւմ, թե՞ հարց տալիս։ Քերականության գործնական նպատակը ձեր ասելիքը պարզ դարձնելն է։
Սկսնակի համար դժվարությունը հաճախ մեկ բարդ կանոնը չէ, այլ նույն նախադասության մեջ մի քանի փոքր ընտրություն կատարելը։ Պե՞տք է օգտագործել is, թե՞ does։ Բային պե՞տք է ավելացնել -s։ Գոյականից առաջ պե՞տք է դնել a, թե՞ the։ Համակարգը տրամաբանական հերթականությամբ սովորելն օգնում է ավելի հեշտ հասկանալ այս ընտրությունները։
Այս ուղեցույցը քայլ առ քայլ ձևավորում է այդ հիմքը։ Այստեղ ներկայացված են անգլերենի քերականության այն հիմնական կանոնները, որոնք պետք են ինքներդ ձեզ ներկայացնելու, առօրյա իրադարձությունների մասին խոսելու, տեղեկություն հարցնելու և պարզ մտքեր կապելու համար։ Սա բոլոր բացառությունների ցանկը չէ։ Յուրաքանչյուր բաժնում կառուցվածքը բացատրվում է օրինակների կողքին, որպեսզի տեսնեք և՛ ինչպես է կազմված նախադասությունը, և՛ ինչու է ընտրված տվյալ ձևը։
Սկսեք անգլերեն նախադասության կառուցվածքից
Սովորական հաստատական նախադասության մեջ ենթական հիմնականում բայից առաջ է գալիս։ Ենթական ցույց է տալիս, թե ում կամ ինչի մասին է խոսքը, իսկ բայը՝ գործողություն կամ վիճակ։ Եթե գործողությունն ունի խնդիր՝ այն անձը կամ առարկան, որին ուղղված է գործողությունը, այն սովորաբար դրվում է բայից հետո։ Maya reads a message.՝ «Մայան հաղորդագրություն է կարդում» նախադասության մեջ Maya-ն ենթական է, reads-ը՝ բայը, իսկ a message-ը՝ խնդիրը։
Այս հերթականությունն իմաստ է փոխանցում։ The dog follows the boy.՝ «Շունը հետևում է տղային» նախադասության մեջ հետևողը շունն է․ երկու գոյականների տեղերը փոխելիս փոխվում է նաև հետևողը։ Հայերենում բառերի հերթականությունը համեմատաբար ազատ է, և հոլովական ձևերը հաճախ հստակեցնում են դրանց դերը։ Անգլերենում հայերենին բնական թվացող հերթականությունը միշտ չէ, որ հնարավոր է։ Նախ գտեք ենթական և բայը, ապա ավելացրեք միտքն ամբողջացնելու համար անհրաժեշտ տեղեկությունը։
Ամեն նախադասություն չէ, որ խնդիր է պահանջում։ The baby sleeps.՝ «Երեխան քնում է», արդեն ամբողջական է, իսկ The baby is tired.՝ «Երեխան հոգնած է», նախադասության մեջ is-ը ենթական կապում է նկարագրության հետ։ Սովորական ամբողջական հաստատական նախադասություններին հիմնականում անհրաժեշտ է բացահայտ արտահայտված ենթակա․ It is cold.՝ «Ցուրտ է», նախադասության մեջ կա it, թեև այն որևէ կոնկրետ առարկա չի նշանակում։ Հրահանգները տարածված բացառություն են․ Open the window.՝ «Բացիր պատուհանը», ուղղված է լսողին՝ առանց բացահայտ ասելու you։
Դերանուններ․ ով է կատարում գործողությունը և ում է այն ուղղված
Դերանունները թույլ են տալիս խոսել մարդկանց ու առարկաների մասին՝ ամեն անգամ անունը չկրկնելով։ Դրանց ձևը կարող է փոխվել՝ ըստ նախադասության մեջ ունեցած դերի։ Ենթակայի ձևն օգտագործվում է ենթակայի տեղում, իսկ խնդրի ձևը՝ բազմաթիվ բայերից և նախդիրներից հետո։ She knows me.՝ «Նա ինձ ճանաչում է», նախադասության մեջ she-ը ենթական է, իսկ me-ը՝ խնդիրը։ Դրանք համապատասխանաբար her և I ձևերով փոխարինելու դեպքում կառուցվածքն այլևս ճիշտ չի լինի։
| Ենթակայի ձև | Խնդրի ձև | Գոյականից առաջ դրվող ստացական ձև |
|---|---|---|
| I | me | my |
| you | you | your |
| he | him | his |
| she | her | her |
| it | it | its |
| we | us | our |
| they | them | their |
Վերջին սյունակի ձևերը ցույց են տալիս, թե ում հետ է կապված տվյալ անձը կամ ում է պատկանում առարկան՝ my friend՝ «իմ ընկերը», their house՝ «նրանց տունը»։ Այս ձևերը դրվում են գոյականից առաջ։ Համեմատեք This is my bag.՝ «Սա իմ պայուսակն է», և This bag is mine.՝ «Այս պայուսակն իմն է»․ mine-ն օգտագործվում է ինքնուրույն։ Ճիշտ է my bag, ոչ թե the my bag։ Անձի անվան դեպքում պատկանելությունը կարելի է արտահայտել 's-ով՝ Maya's bag՝ «Մայայի պայուսակը»։
You-ով կարելի է դիմել մեկ կամ մի քանի անձի․ բայի համաձայնության սովորական ձևը չի փոխվում։ They-ը կարող է վերաբերել մի քանի անձի կամ առարկայի, ինչպես նաև մեկ անձի, օրինակ՝ երբ նրա սեռը հայտնի չէ։ Այդ դեպքում էլ օգտագործվում են they are և they have ձևերը։ Դերանունները սովորեք ամբողջական նախադասությունների մեջ, ոչ միայն որպես առանձին բառերի թարգմանությունների ցանկ։
Լինել բայը․ ինչու են կարևոր am, is և are ձևերը
be բայը ենթական կապում է նրա ինքնության, վիճակի կամ գտնվելու վայրի մասին տեղեկության հետ։ Ներկայում օգտագործեք am՝ I-ի հետ, is՝ he, she, it-ի և եզակի գոյականով արտահայտված ենթակաների հետ, իսկ are՝ you, we, they-ի և հոգնակի գոյականով արտահայտված ենթակաների հետ։ Ընտրությունը կախված է ենթակայից, ոչ թե բային ամենամոտ բառից։
My sister is a doctor.՝ «Քույրս բժիշկ է», նախադասության մեջ is-ը անձին կապում է մասնագիտության հետ։ We are tired.՝ «Մենք հոգնած ենք», նախադասության մեջ այն կապում է մարդկանց վիճակի հետ, իսկ The keys are on the table.՝ «Բանալիները սեղանին են», նախադասության մեջ ներկայացնում է դրանց գտնվելու վայրը։ Հայերենում այս դերերը հաճախ կատարում են «եմ, ես, է, ենք, եք, են» ձևերը։ Անգլերեն այս կանոնավոր նախադասություններում նույնպես be բայի համապատասխան ձևը պարտադիր է։ Նույն կառուցվածքով արտահայտվում է նաև տարիքը՝ I am twenty.՝ «Ես քսան տարեկան եմ»։
Ժխտական ձև ստանալու համար բայից հետո դրեք not՝ She is not ready.՝ «Նա պատրաստ չէ»։ Հարց կազմելու համար բայը տեղափոխեք ենթակայից առաջ՝ Is she ready?՝ «Նա պատրա՞ստ է»։ Այս կառուցվածքին do մի ավելացրեք։ I'm, isn't և aren't կրճատ ձևերը տարածված են խոսակցական լեզվում և ոչ պաշտոնական գրավոր հաղորդակցության մեջ։
Be-ն համընդհանուր բառ չէ, որը պետք է ավելացնել ամեն գործողությունից առաջ։ I work.՝ «Ես աշխատում եմ», նախադասությանը am պետք չէ։ I am working.-ը մեկ այլ ճիշտ կառուցվածք է, որը կբացատրենք ավելի ուշ։ I am work.-ը սխալմամբ միավորում է այդ երկու կառուցվածքները։
Գոյականներ․ եզակի, հոգնակի և ուղղակիորեն չհաշվվող հասկացություններ
Հաշվելի գոյականը կարող է նշանակել առանձին միավոր, որը հաշվում ենք՝ մեկ տոմս, երկու տոմս։ Հոգնակիի սովորական վերջավորությունն է -s, բայց գրության կանոնները տարբեր են՝ box–boxes՝ «տուփ–տուփեր», city–cities՝ «քաղաք–քաղաքներ», boy–boys՝ «տղա–տղաներ»։ Կան նաև անկանոն հոգնակի ձևեր, օրինակ՝ child–children՝ «երեխա–երեխաներ»։ Միայն հոգնակի կազմելու համար ապաթարց մի ավելացրեք։
Անհաշվելի գոյականներն իրենց սովորական իմաստներով այլ կերպ են օգտագործվում։ Water՝ «ջուր», information՝ «տեղեկություն», և furniture՝ «կահույք», բառերն այդ իմաստներով սովորաբար ուղղակիորեն չեն հաշվվում։ Ասեք some information՝ «որոշ տեղեկություններ», ոչ թե an information։ Քանակ կամ առանձին միավոր հաշվելու համար ավելացրեք համապատասխան հաշվելի գոյական՝ two glasses of water՝ «երկու բաժակ ջուր», կամ three pieces of furniture՝ «կահույքի երեք առարկա»։
Հաշվելիությունը կախված է բառի կիրառությունից ու իմաստից, ոչ պարզապես այն բանից, թե իրական կյանքում հնարավոր է արդյոք տվյալ առարկան հաշվել։ Նույն գոյականը կարող է ունենալ երկու կիրառությունն էլ․ chicken-ը կարող է նշանակել հավի միս, իսկ a chicken-ը՝ մեկ հավ։ Սովորողների համար նախատեսված բառարանը կօգնի ստուգել ձեզ անհրաժեշտ իմաստը։ Մի ենթադրեք, թե անգլերենի կիրառությունը միշտ համընկնում է հայերենի հետ․ օրինակ՝ հայերեն «տեղեկություն» բառը հոգնակի ունի, իսկ անգլերեն համապատասխան բառն իր սովորական իմաստով անհաշվելի է։
Some-ը հաստատական նախադասություններում հաճախ ցույց է տալիս չճշտված քանակ՝ We have some rice.՝ «Մենք մի քիչ բրինձ ունենք»։ Any-ը տարածված է ժխտական նախադասություններում և այն հարցերում, որոնցում որոշակի պատասխան չի ակնկալվում՝ We don't have any rice.՝ «Մենք բրինձ չունենք»։ Սրանք տարածված կառուցվածքներ են, ոչ թե բացառություն չունեցող կանոններ․ առաջարկ անելիս հաճախ օգտագործվում է some, օրինակ՝ Would you like some tea?՝ «Թեյ կցանկանա՞ք»։ Քանակ հարցնելիս հոգնակի հաշվելի գոյականի հետ օգտագործեք How many tickets?՝ «Քանի՞ տոմս», իսկ անհաշվելի գոյականի հետ՝ How much water?՝ «Որքա՞ն ջուր»։
Հոդեր․ երբ ընտրել a, an, the կամ չօգտագործել հոդ
Հոդերն օգնում են լսողին հասկանալ, թե որ անձը կամ առարկան նկատի ունեք։ a/an-ն օգտագործեք եզակի հաշվելի գոյականի հետ, երբ ներկայացնում եք որևէ խմբի մեկ անդամ՝ առանց լսողի համար հստակեցնելու, թե կոնկրետ որն է։ the-ն օգտագործեք, երբ լսողը կարող է հասկանալ, թե որ անձը կամ առարկան նկատի ունեք։ I bought a lamp. The lamp is blue.՝ «Մի լամպ գնեցի։ Լամպը կապույտ է», օրինակում երկրորդ նախադասությունը վերաբերում է արդեն ներկայացված լամպին։
Սա պարզապես առաջին և երկրորդ հիշատակման կանոն չէ։ Կարող եք հարցնել Could you close the door?՝ «Կփակե՞ք դուռը», առանց դուռը նախապես հիշատակելու, եթե պարզ է, թե որ դռան մասին է խոսքը։ a-ի կամ an-ի ընտրությունը կախված է հաջորդող հնչյունից, ոչ թե գրված տառից․ a university-ում հաջորդ բառը սկսվում է /j/ հնչյունով, իսկ an hour-ում՝ ձայնավոր հնչյունով։
Ընդհանուր միտք արտահայտելիս հոգնակի և անհաշվելի գոյականները հաճախ օգտագործվում են առանց հոդի՝ Dogs need exercise.՝ «Շներին ֆիզիկական ակտիվություն է պետք»։ Եզակի հաշվելի գոյականից առաջ սովորաբար անհրաժեշտ է որոշիչ բառ՝ a book՝ «մի գիրք», the book՝ «գիրքը», կամ my book՝ «իմ գիրքը»։ Այստեղ որոշիչ բառ ասելով նկատի ունենք այն բառը, որն օգնում է հստակեցնել գոյականը։ Հայերենում որոշյալ հոդը կցվում է բառին, մինչդեռ անգլերենում հոդը առանձին բառ է և դրվում է գոյականից առաջ։ Մանրամասների համար կարդացեք հոդերի մասին Cambridge-ի բացատրությունը։
Ածականներ, մակբայներ և համեմատության հիմնական ձևեր
Ածականը նկարագրում է անձ կամ առարկա։ Այն սովորաբար դրվում է գոյականից առաջ, ինչպես a quiet room՝ «հանգիստ սենյակ», կապակցության մեջ, կամ be բայից հետո, ինչպես The room is quiet.՝ «Սենյակը հանգիստ է», նախադասության մեջ։ Անգլերենի ածականները սովորաբար չեն փոխվում գոյականի հոգնակի թվի կամ քերականական սեռի պատճառով։ Նույն quiet ձևն է օգտագործվում two quiet rooms՝ «երկու հանգիստ սենյակ», կապակցության մեջ։ Հոգնակիի վերջավորությունն ավելացրեք գոյականին, ոչ թե ածականին։
Մակբայը կարող է նկարագրել, թե ինչպես է կատարվում գործողությունը։ Համեմատեք She is careful.՝ «Նա զգույշ է», որը նկարագրում է անձին, և She drives carefully.՝ «Նա զգույշ է վարում», որը նկարագրում է մեքենա վարելու ձևը։ Ձևի շատ մակբայներ ավարտվում են -ly-ով, բայց այս վերջավորությունը բոլոր դեպքերում վստահելի չափանիշ չէ։ Fast-ը կարող է լինել և՛ ածական, և՛ մակբայ, իսկ friendly-ը ածական է։ good ածականին սովորաբար համապատասխանում է well մակբայը։
Երկու առարկա համեմատելու համար շատ կարճ ածականների ավելացվում է -er՝ This bag is cheaper than that one.՝ «Այս պայուսակն ավելի էժան է, քան այն մեկը»։ Ավելի երկար ածականներից շատերի հետ օգտագործվում է more՝ This chair is more comfortable.՝ «Այս աթոռն ավելի հարմարավետ է»։ Գերադրական աստիճանը ցույց է տալիս որևէ խմբի մեջ հատկանիշի առավելագույն դրսևորումը՝ the cheapest bag՝ «ամենաէժան պայուսակը», the most comfortable chair՝ «ամենահարմարավետ աթոռը»։ Որոշ ձևեր անկանոն են, օրինակ՝ good–better–best՝ «լավ–ավելի լավ–ամենալավ»։ Նոր ածականը սովորեք համեմատության ձևերի հետ միասին, երբ դրանք ձեզ պետք են, և մի միավորեք համեմատականի երկու կառուցվածքները՝ ստանալով more cheaper-ի նման սխալ ձևեր։
Ունենալը և գոյություն ունենալը․ have և there is
have-ն օգտագործեք պատկանելության, ինչպես նաև բազմաթիվ անձնական հարաբերությունների կամ հատկանիշների մասին խոսելիս։ Ներկա պարզ ժամանակում օգտագործեք has՝ he, she, it-ի և եզակի գոյականով արտահայտված ենթակաների հետ՝ Maya has a bicycle.՝ «Մայան հեծանիվ ունի»։ Այս կառուցվածքում հարցերն ու ժխտումը կազմվում են do/does-ով՝ Does Maya have a bicycle?՝ «Մայան հեծանիվ ունի՞»։ does-ից հետո հիմնական բայն ունի have ձևը, ոչ թե has։ Սա բայի ելակետային ձևն է՝ բառարանային ձևն առանց to-ի, ինչպես have, work կամ go։
Կհանդիպեք նաև have got կառուցվածքին, հատկապես բրիտանական խոսակցական անգլերենում՝ պատկանելություն արտահայտելիս։ Այն ունի հարց կազմելու իր ձևը՝ Have you got a bicycle?՝ «Հեծանիվ ունե՞ս»։ Երկու կառուցվածքներն էլ օգտակար են, բայց մի խառնեք դրանք՝ ստանալով Do you have got ...?։ Սովորելու սկզբում հետևողականորեն կիրառեք դրանցից մեկը։
There is և there are կառուցվածքները ներկայացնում են ինչ-որ բանի գոյությունը կամ առկայությունը։ Խանութի մասին առաջին տեղեկությունը հաղորդելու համար օգտագործեք There is a shop near my house.՝ «Իմ տան մոտ խանութ կա», իսկ հոգնակիի դեպքում՝ There are two shops.՝ «Երկու խանութ կա»։ Համեմատեք The shop is near my house.՝ «Խանութը իմ տան մոտ է»․ այժմ խանութն արդեն հայտնի է, և դուք նկարագրում եք դրա գտնվելու վայրը։ Առկայություն ներկայացնող այս նախադասություններում there-ը չի նշանակում հեռավոր վայր՝ «այնտեղ»։
Ներկա պարզ ժամանակ․ սովորություններ, փաստեր և ներկայիս իրավիճակներ
Ներկա պարզ ժամանակն օգտագործեք սովորությունների, ընդհանուր փաստերի և այն իրավիճակների համար, որոնք ներկայացնում եք որպես ներկայում ընդհանուր առմամբ ճշմարիտ։ I walk to work.՝ «Ես աշխատանքի ոտքով եմ գնում», նախադասությունը նկարագրում է սովորական գործողություն, որը պարտադիր չէ, որ կատարվի խոսելու պահին։ She lives near the station.՝ «Նա ապրում է կայարանի մոտ», նկարագրում է նրա ներկայիս իրավիճակը, բայց չի պնդում, թե նա միշտ այնտեղ է ապրելու։
Բայերի մեծ մասի դեպքում I, you, we, they-ի հետ օգտագործեք ելակետային ձևը։ he, she, it-ի կամ եզակի գոյականով արտահայտված ենթակայի դեպքում ավելացրեք -s կամ ուղղագրական համապատասխան տարբերակը՝ works, watches, studies։ Հարցերում և ժխտական նախադասություններում does-ն արդեն արտահայտում է այդ քերականական իմաստը, ուստի հիմնական բայը վերադառնում է ելակետային ձևին՝ Does she work here?՝ «Նա այստե՞ղ է աշխատում», She doesn't work here.՝ «Նա այստեղ չի աշխատում»։
I, you, we, they-ի և հոգնակի գոյականով արտահայտված ենթակաների դեպքում այս հարցերում օգտագործվում է do, իսկ ժխտական նախադասություններում՝ do not, որը սովորաբար կրճատվում է՝ դառնալով don't․ Do they work here?՝ «Նրանք այստե՞ղ են աշխատում», They don't work here.՝ «Նրանք այստեղ չեն աշխատում»։ Հիմնական բայը մնում է ելակետային ձևով։ Հիշեք, որ be-ն հետևում է ավելի վաղ բացատրված սեփական կառուցվածքին։
Հաճախականություն ցույց տվող բառերը, օրինակ՝ often՝ «հաճախ», և usually՝ «սովորաբար», հիմնականում դրվում են հիմնական բայից առաջ, բայց be-ից հետո՝ I usually cook.՝ «Ես սովորաբար ճաշ եմ պատրաստում», I am usually busy.՝ «Ես սովորաբար զբաղված եմ»։ Ներկա պարզ ժամանակը կարող է նկարագրել նաև ժամանակացույցով նախատեսված իրադարձություններ։ Նախ սովորեք դրա հիմնական իմաստները, հետո անցեք պակաս տարածված կիրառություններին․ լրացուցիչ վարժվելու համար օգտվեք British Council-ի՝ ներկա պարզ ժամանակի ուղեցույցից։
Ներկա շարունակական ժամանակ․ ընթացքի մեջ գտնվող գործողություն կամ ժամանակավոր իրավիճակ
Ներկա շարունակական ժամանակը կազմվում է am/is/are-ով, որին հաջորդում է -ing ձևը։ Երկու մասն էլ անհրաժեշտ են՝ I am reading.՝ «Ես կարդում եմ», ոչ թե I reading.։ Այս կառուցվածքը գործողությունը ներկայացնում է որպես ընթացքի մեջ գտնվող՝ այն ժամանակահատվածում, որի մասին խոսում եք։ Դա կարող է լինել հենց այս պահը կամ ներկայիս ժամանակավոր մի շրջան։
Համեմատեք She works in a hotel.՝ «Նա աշխատում է հյուրանոցում», և She is working in a hotel this month.՝ «Այս ամիս նա աշխատում է հյուրանոցում»։ Առաջինը նրա աշխատանքը ներկայացնում է որպես ներկայիս ընդհանուր իրավիճակ։ Երկրորդը շեշտում է ժամանակավոր բնույթը․ պարտադիր չէ, որ նա աշխատի հենց այն վայրկյանին, երբ դուք դա ասում եք։ Տարբերությունը ձեր ուզած իմաստի մեջ է, ոչ միայն այն բանի, թե կա արդյոք ժամանակ ցույց տվող բառ։ Հայերեն երկու նախադասություններում էլ կարող է գործածվել «աշխատում է», ուստի անգլերեն ձևն ընտրելիս ուշադրություն դարձրեք իրավիճակին։
Վիճակ նկարագրող շատ բայեր, այդ թվում՝ know՝ «իմանալ», և need՝ «կարիք ունենալ», իրենց սովորական վիճակային իմաստներով հիմնականում օգտագործվում են պարզ ժամանակաձևերով։ Ասեք I know the answer.՝ «Ես գիտեմ պատասխանը», նույնիսկ երբ խոսում եք ներկա պահի մասին։ Որոշ բայերի իմաստը փոխվում է պարզ և շարունակական ձևերով գործածվելիս, ուստի այս սկզբնական կանոնը մի վերածեք պնդման, թե տվյալ բայը երբեք չի կարող ունենալ -ing ձև։
Անցյալ պարզ ժամանակ․ անցյալի ավարտված իրավիճակի մասին խոսելը
Անցյալ պարզ ժամանակը իրադարձությունը կամ իրավիճակը տեղադրում է անցյալի ավարտված ժամանակահատվածում։ Այդ ժամանակը կարող է նշված լինել, ինչպես We visited our friends yesterday.՝ «Մենք երեկ այցելեցինք մեր ընկերներին», նախադասության մեջ, կամ հասկանալի լինել զրույցից։ Այս ժամանակաձևն օգտագործելու համար պարտադիր չէ, որ նախադասության մեջ լինի yesterday՝ «երեկ», բառը։ Կարևորը անցյալի համատեքստն է, ոչ թե որևէ հատուկ հուշող բառի առկայությունը։
Կանոնավոր բայերի անցյալ ձևը սովորաբար կազմվում է -ed-ով՝ անհրաժեշտության դեպքում գրության փոփոխություններով։ Անկանոն բայերն ունեն ձևեր, որոնք պետք է սովորել՝ go–went, see–saw։ Այս գործողություն արտահայտող բայերով սովորական հարցեր և ժխտական նախադասություններ կազմելիս օգտագործեք did կամ didn't և բայի ելակետային ձևը՝ Did you go?՝ «Գնացի՞ր», I didn't go.՝ «Ես չգնացի»։ Անցյալի իմաստն արդեն արտահայտում է did-ը, ուստի didn't went ձևը սխալ է։
Be-ի անցյալը կազմվում է այլ կերպ՝ I/he/she/it was և you/we/they were։ Օգտագործեք Was she at home?՝ «Նա տա՞նն էր», և She wasn't at home.՝ «Նա տանը չէր», առանց did-ի։ Վարժվելիս շարունակեք ուշադրություն դարձնել be-ի և սովորական հիմնական բայերի այս տարբերությանը։
Ապագայի մասին խոսելը․ will, going to և պայմանավորվածություններ
Անգլերենում ապագային անդրադառնալու մի քանի ձև կա։ Will-ը բայի ելակետային ձևի հետ կարող է արտահայտել կանխատեսում, խոստում կամ խոսելու պահին ընդունված որոշում։ Եթե տեսնում եք, որ ինչ-որ մեկը դժվարությամբ է տանում պայուսակը, I'll help you.՝ «Ես քեզ կօգնեմ», նախադասությունը կարող է արտահայտել հենց այդ պահին ընդունած որոշումը։ won't ժխտական ձևը նշանակում է will not։
Be going to-ն բայի ելակետային ձևի հետ հաճախ արտահայտում է արդեն ունեցած մտադրություն կամ ներկայում տեսանելի փաստերի վրա հիմնված կանխատեսում։ I'm going to study tonight.՝ «Այս երեկո պատրաստվում եմ պարապել», ներկայացնում է արդեն ունեցած ծրագիրը։ Այս կառուցվածքում մի բաց թողեք am/is/are-ը․ I going to study-ն անավարտ կառուցվածք է։
Ներկա շարունակական ժամանակը կարող է նկարագրել ապագայի համար արդեն պայմանավորված իրադարձություն՝ We're meeting our teacher tomorrow.՝ «Վաղը հանդիպելու ենք մեր ուսուցչին»։ Այս տարբերակների կիրառությունները երբեմն համընկնում են, և համատեքստն է որոշում, թե որն է բնական հնչում։ will-ը մի համարեք ապագայի մասին ամեն մտքի պարտադիր թարգմանությունը։ Նախ որոշեք՝ հայտնում եք հենց նոր ընդունած որոշո՞ւմ, նկարագրում եք մտադրությո՞ւն, թե՞ խոսում եք արդեն եղած պայմանավորվածության մասին։
Ներկա վաղակատար ժամանակ․ առաջին ծանոթությունը ներկայի հետ կապին
Ներկա վաղակատար ժամանակը կազմվում է have/has-ով և անցյալի դերբայով, որը հաճախ անվանում են բայի երրորդ ձև։ Կանոնավոր բայերի դեպքում այն գրվում է նույն կերպ, ինչ -ed-ով անցյալ ձևը, իսկ անկանոնների դեպքում ձևերը կարող են տարբերվել, ինչպես write–wrote–written շարքում։ Այս ժամանակաձևը անցյալի իրավիճակը կապում է ներկայի հետ, այլ ոչ թե պարզապես տեղադրում անցյալի ավարտված ժամանակահատվածում։
Օրինակ՝ I have lost my key.՝ «Բանալիս կորցրել եմ», կարող է բացատրել, թե ինչու հիմա չեք կարող դուռը բացել։ I lost my key yesterday.՝ «Երեկ կորցրի բանալիս», կորցնելու իրադարձությունը տեղադրում է անցյալի հստակ նշված ավարտված ժամանակահատվածում։ Ներկա վաղակատար ժամանակը սովորաբար չի համակցվում ավարտված ժամանակ նշող արտահայտությունների հետ, օրինակ՝ yesterday։ Այն նաև նկարագրում է մինչև ներկա պահն ունեցած փորձը և որոշ շարունակվող իրավիճակներ՝ I have lived here for two years.՝ «Արդեն երկու տարի է՝ այստեղ եմ ապրում»։ Այստեղ անձը շարունակում է ապրել նույն վայրում։ Այս համառոտ ներկայացումը մեկնարկային հիմք է․ այլ կիրառությունների համար կարդացեք British Council-ի՝ ներկա վաղակատար ժամանակի բացատրությունը։
Կարդացեք նաև՝ Անգլերենի ժամանակաձևերը․ ինչպես սովորել և չշփոթել՝ պարզ բացատրություն սկսնակների համար
Հարցեր և ժխտում․ ընտրեք նախադասության ճիշտ կառուցվածքը
Անգլերենում բոլոր հարցերը չեն կազմվում նույն օժանդակ բառն ավելացնելով։ Նախ նայեք բայական կառուցվածքին։ be-ի դեպքում այն տեղափոխեք ենթակայից առաջ։ Ներկա կամ անցյալ պարզ ժամանակում սովորական հիմնական բայի դեպքում հարցերի մեծ մասին անհրաժեշտ է do/does/did։ Եթե կա եղանակավորող բայ, օրինակ՝ can, հենց այն տեղափոխեք ենթակայից առաջ։ Աղյուսակում ներկայացված է նաև ներկա վաղակատար ժամանակի have օժանդակ բայը։
| Հաստատական | Հարցական | Ժխտական |
|---|---|---|
| She is ready. | Is she ready? | She isn't ready. |
| She works here. | Does she work here? | She doesn't work here. |
| She can help. | Can she help? | She can't help. |
| She has finished. | Has she finished? | She hasn't finished. |
Բաղադրյալ ձևի դեպքում հարցը կազմեք առաջին օժանդակ բայով, իսկ ժխտման համար դրանից հետո դրեք not՝ Is she working?՝ «Նա աշխատո՞ւմ է», She isn't working.՝ «Նա չի աշխատում»։ have օժանդակ բայը Has she finished?՝ «Նա ավարտե՞լ է», հարցում այլ կերպ է գործում, քան պատկանելություն արտահայտող Does she have a bicycle?՝ «Նա հեծանիվ ունի՞», հարցում։ Հարցական բառերը սովորաբար դրվում են հարցի հիմնական կառուցվածքից առաջ՝ Where does she work?՝ «Որտե՞ղ է նա աշխատում»։ Եվս մեկ do մի ավելացրեք, եթե համապատասխան օժանդակ բայն արդեն առկա է։
Տարածված բացառությունը վերաբերում է հենց ենթակայի մասին հարցերին։ Չեզոք Who works here?՝ «Ո՞վ է այստեղ աշխատում», հարցում who-ն զբաղեցնում է ենթակայի տեղը, ուստի does չկա։ Համեմատեք Who does she help?՝ «Ո՞ւմ է նա օգնում»․ այստեղ she-ը շարունակում է լինել ենթական, իսկ հարցը վերաբերում է խնդրին։ Այս տարբերությունն ավելի մանրամասն բացատրված է հարցական բառերով հարցերի մասին Cambridge-ի ուղեցույցում։
Կարողություն, խորհուրդ և անհրաժեշտություն․ can, should և must
Եղանակավորող բայերը մեկ այլ բայի իմաստին ավելացնում են կարողություն, թույլտվություն, խորհուրդ կամ անհրաժեշտություն։ Սկսնակի համար օգտակար մեկնարկ են can, should և must բայերը։ Դրանցից հետո դրվում է բայի ելակետային ձևն առանց to-ի, և երրորդ դեմքում դրանք չեն ստանում -s՝ She can swim.՝ «Նա կարողանում է լողալ», ոչ թե She cans to swim.։
Can-ը կարող է նկարագրել կարողություն կամ ծառայել թույլտվություն խնդրելուն՝ Can I sit here?՝ «Կարո՞ղ եմ այստեղ նստել»։ Should-ը սովորաբար խորհուրդ է արտահայտում՝ You should rest.՝ «Լավ կլինի՝ հանգստանաս»։ Must-ը կարող է արտահայտել խիստ պահանջ՝ You must show your ticket.՝ «Դուք պետք է ցույց տաք ձեր տոմսը»։ Սրանք օգտակար հիմնական իմաստներն են, ոչ թե բոլոր հնարավոր կիրառությունները։
Ուշադիր եղեք ժխտական ձևերի դեպքում։ You mustn't enter.-ը նշանակում է, որ մուտքն արգելված է։ You don't have to enter.-ը նշանակում է, որ ներս մտնելու անհրաժեշտություն չկա, բայց չի արգելում մտնելը։ Այս իմաստները փոխարինելի չեն։ Have to-ն նույնպես անհրաժեշտություն է արտահայտում, բայց քերականորեն գործածվում է Does she have to ...?-ի նման ձևերով։ Մանրամասները կգտնեք must բայի մասին Cambridge-ի բացատրության մեջ։
Նախդիրներ․ ժամանակ, վայր և շարժում նկարագրելը
Նախդիրները գոյականը կամ դերանունը կապում են նախադասության մնացած մասի հետ։ Դրանք կարող են ցույց տալ վայր, ժամանակ կամ ուղղություն։ Դրանց իմաստները հազվադեպ են բոլոր համատեքստերում համընկնում մեկ այլ լեզվի նույն բառի հետ։ Հայերենում նման կապերը կարող են արտահայտվել հոլովական վերջավորություններով կամ կապերով։ Այդ պատճառով ավելի օգտակար է նախդիրը սովորել ամբողջ բառակապակցության հետ, քան ակնկալել, որ մեկ թարգմանությունը կհամապատասխանի ամեն տեղ։
Տեղ ցույց տալիս in-ը հաճախ ներկայացնում է որևէ բան որպես տարածքի կամ փակ տեղանքի ներսում գտնվող, on-ը՝ մակերեսի վրա գտնվող, իսկ at-ը՝ որևէ կետում կամ գործողության հետ կապված վայրում գտնվող։ Համեմատեք in the box՝ «տուփի մեջ», on the desk՝ «գրասեղանի վրա», և at the bus stop՝ «ավտոբուսի կանգառում»։ Սրանք մեկնարկային կառուցվածքներ են, ոչ թե ամբողջական սահմանումներ։ Պետք է սովորել նաև կայուն կապակցություններ, օրինակ՝ on the bus՝ «ավտոբուսում»։
Ժամանակ ցույց տալիս ժամերի հետ օգտագործեք at, շաբաթվա օրերի և ամսաթվերի հետ՝ on, իսկ ամիսների, տարիների և եղանակների հետ՝ in։ Այսպիսով ստանում ենք at seven՝ «ժամը յոթին», on Monday՝ «երկուշաբթի օրը», և in September՝ «սեպտեմբերին»։ next Monday՝ «հաջորդ երկուշաբթի», և last year՝ «անցյալ տարի», արտահայտությունները սովորաբար այս նախդիրներից որևէ մեկի կարիքը չունեն։ Դեպի նպատակակետ շարժումը հաճախ արտահայտվում է to-ով, ինչպես go to school՝ «դպրոց գնալ», կապակցության մեջ, բայց առօրյա «տուն գնալ» արտահայտությունը go home է՝ առանց to-ի։ Հանդիպելիս նկատեք և գրի առեք ամբողջական կապակցությունները։
Մտքերը կապելը․ and, but և because
Երբ արդեն կարողանում եք պարզ նախադասություն կազմել, այն կապեք երկրորդ մտքի հետ։ And-ը՝ «և», տեղեկություն է ավելացնում, but-ը՝ «բայց», հակադրություն է մտցնում, իսկ because-ը՝ «որովհետև», պատճառ է ներկայացնում։ Կապը պետք է արտահայտի ձեր ուզած իմաստը, ոչ թե պարզապես երկարացնի նախադասությունը։
I want to practise, but I am tired.՝ «Ուզում եմ վարժվել, բայց հոգնած եմ», նախադասության երկրորդ մասը հակադրվում է առաջինին։ I am studying because I have a test tomorrow.՝ «Պարապում եմ, որովհետև վաղը թեստ ունեմ», նախադասության մեջ այն բացատրում է պատճառը։ Յուրաքանչյուր մասի ներքին կառուցվածքը շարունակում է ճիշտ կազմվելու կարիք ունենալ։ Նախադասությունը երկարացնելը չի վերացնում ենթակայի, բայի համապատասխան ձևի կամ հոդի անհրաժեշտությունը։
Այս կապերը կառուցեք աստիճանաբար։ Երկու պարզ ու կապված միտքը օգտակար մեկնարկ է՝ մինչև մի քանի ստորադաս մաս ունեցող ավելի երկար նախադասություններին անցնելը։ Ձեր գրածը ստուգելիս ուշադրություն դարձրեք և՛ յուրաքանչյուր մասի քերականական ճշտությանը, և՛ նրան, թե արդյոք կապակցող բառն արտահայտում է ձեր նախատեսած հարաբերությունը։
Կարդացեք նաև՝ Ի՞նչ են chunks-ը անգլերենում․ 50 օգտակար օրինակ՝ հայերեն թարգմանությամբ
Ինչպես սովորել անգլերենի քերականությունը՝ չկորցնելով իմաստը
Ընտրեք մեկ գործնական առաջադրանք և դրա համար անհրաժեշտ քերականությունը։ Ինքներդ ձեզ ներկայացնելու համար վարժվեք դերանուններին, be բային և պարզ գոյականական բառակապակցություններին։ Ձեր օրը նկարագրելու համար աշխատեք ներկա պարզ ժամանակի վրա։ Վերջերս կատարած ուղևորությունը նկարագրելու համար սկսեք անցյալ պարզ ժամանակից։ Այդպես յուրաքանչյուր նոր ձև նպատակ է ստանում, և ավելի հեշտ է տեսնել, թե ինչ տեղեկություն է պակասում, երբ նախադասությունն անավարտ է թվում։
Կանոնը կարդալուց հետո գրեք մի քանի նախադասություն, որոնք ճշմարիտ կամ օգտակար են ձեզ համար։ Փոխեք ենթական, կազմեք ժխտական ձև և հարց՝ ստուգելով, թե որ բառերը պետք է փոխվեն։ Ապա բացատրեք երկու ձևերի իմաստային տարբերությունը, օրինակ՝ սովորության և ընթացքի մեջ գտնվող գործողության միջև։ Եթե չեք կարող բացատրել տարբերությունը, նորից դիտարկեք իրավիճակը, ոչ միայն վերջավորությունը։
Ձեր սխալները վերանայեք ըստ տեսակի։ Բաց թողած ենթական, բայի սխալ ձևը և բաց թողած հոդը տարբեր բացատրությունների կարիք ունեն։ Միայն տեսանելի բառը ուղղելը՝ առանց դրա դերը հասկանալու, դժվարացնում է հետագայում մեկ այլ նախադասություն կազմելը։ Նույն կառուցվածքին վերադարձեք նոր բառապաշարով և փնտրեք այն կարճ տեքստերում ու ձայնագրություններում։
Բառապաշարն ու քերականությունն օգնում են միմյանց։ Կարող եք օգտագործել LuvStudy-ի բառապաշարի վարժությունները՝ բառերի իմաստները, ուղղագրությունն ու հնչողությունը սովորելու համար, ապա ծանոթ բառերով կազմել ձեր նախադասությունները։ Բառապաշարի գործիքն ինքնաբերաբար չի գնահատում ազատ գրված նախադասությունների քերականությունը․ դրանք ստուգեք վստահելի քերականական աղբյուրով կամ մեկի օգնությամբ, ով կարող է ճիշտ հետադարձ կապ տալ։
Ստուգեք հիմնական կանոնների իմացությունը
Այս առաջադրանքները կրկնում են հոդվածում արդեն բացատրված կանոնները։ Ընտրեք այն պատասխանը, որը համապատասխանում է և՛ ձևին, և՛ իմաստին։ Բացատրություններն օգնում են հասկանալ, թե որ բաժնին վերադառնալ, որպեսզի վարժությունը չընկալեք միայն որպես միավոր ստանալու միջոց։
- Ընտրեք բայը՝ My sister ___ at home. (am / is / are)
- Ընտրեք հոդը՝ մեկ ժամ տևողություն նշելու համար՝ We need ___ hour. (a / an)
- Ուղղեք հարցը՝ Does he works here?
- Նկարագրեք հենց հիմա ընթացող գործողություն՝ Please wait. I ___ a message. (write / am writing)
- Ուղղեք ժխտական նախադասությունը՝ We didn't went out yesterday.
- Արտահայտեք անհրաժեշտության բացակայություն, ոչ թե արգելք՝ You ___ bring food; we have enough. (mustn't / don't have to)
- Հարցրեք, թե ով է այստեղ աշխատում՝ Who ___ here? (work / works)
- Ընտրեք դերանունը՝ Please send the address to ___. (I / me)
Պատասխաններ և բացատրություններ
- My sister is at home.՝ «Քույրս տանն է»։ Եզակի ենթակայի հետ օգտագործվում է is․ բայը այն կապում է գտնվելու վայրի հետ։
- We need an hour.՝ «Մեզ մեկ ժամ է պետք»։ hour բառը սկսվում է ձայնավոր հնչյունով, քանի որ սկզբի h տառը չի արտասանվում։
- Does he work here?՝ «Նա այստե՞ղ է աշխատում»։ Does-ն արդեն արտահայտում է երրորդ դեմքի քերականական իմաստը, ուստի հիմնական բայն օգտագործվում է ելակետային ձևով։
- Please wait. I am writing a message.՝ «Խնդրում եմ, սպասեք։ Հաղորդագրություն եմ գրում»։ Ներկա շարունակական ժամանակը գործողությունը ներկայացնում է որպես հենց հիմա ընթացող․ անհրաժեշտ են և՛ am-ը, և՛ writing-ը։
- We didn't go out yesterday.՝ «Մենք երեկ դուրս չեկանք»։ didn't-ից հետո օգտագործվում է go ելակետային ձևը, ոչ թե went անցյալ ձևը։
- You don't have to bring food; we have enough.՝ «Կարիք չկա ուտելիք բերելու․ մեզ մոտ բավականաչափ կա»։ Ուտելիք բերելու անհրաժեշտություն չկա։ Mustn't-ը դրա փոխարեն արգելք կարտահայտեր։
- Who works here?՝ «Ո՞վ է այստեղ աշխատում»։ Այս չեզոք հարցը վերաբերում է ենթակային, ուստի does չի ավելացվում, իսկ բայը պահպանում է ներկայի եզակի ձևը։
- Please send the address to me.՝ «Խնդրում եմ, հասցեն ինձ ուղարկեք»։ to նախդիրից հետո դերանունն օգտագործվում է խնդրի ձևով։
Կարդացեք նաև՝ Անգլերենի ընթերցանության կանոններ սկսնակների համար․ հնչյուններ, տառակապակցություններ և օրինակներ
Ինչ սովորել հաջորդիվ
Օգտակար հիմք է հստակ նախադասություն կազմելու, այն հարցի կամ ժխտման վերածելու և հիմնական ձևերի ընտրությունը բացատրելու կարողությունը։ Պարտադիր չէ անմիջապես հիշել բոլոր մասնագիտական եզրերը։ Բայց պետք է կարողանաք տարբերել, օրինակ, be-ով նկարագրությունը սովորական բայով արտահայտված գործողությունից, իսկ սովորությունը՝ ընթացքի մեջ գտնվող գործողությունից։
Այստեղից շարունակեք՝ ամեն անգամ ընդլայնելով մեկ ոլորտի իմացությունը․ ավելի մանրամասն ուսումնասիրեք ժամանակաձևերը, հոդերի ընտրությունը տարբեր համատեքստերում, սովորեք բայերի տարածված կառուցվածքները և վարժվեք ավելի երկար կապակցված խոսքին։ Քերականությունը կիրառելի է դառնում իմաստալից նախադասությունների հետ կրկնվող աշխատանքի շնորհիվ։ Պահեք այս ուղեցույցը որպես տեղեկատու և վերադարձեք այն բաժնին, որը պատասխանում է ձեր հաջորդ հարցին։